ANASAYFA
01 Şubat 2023 Çarşamba
Açılış Sayfam Yap!
Sık Kullanılanlara Ekle
Matbaa Hizmetleri
Künye
Reklam
İletişim
Siyaset
Ekonomi
Sağlık
Spor
Kültür-Sanat
Güncel
Röportaj
Resmi İlan
Yazarlar
E-Gazete
Video Galeri
İnciye çöp muamelesi!
Nehirleri ve köprüleri şarkılara türkülere ilham olan Edirne'de, her biri anıtsal değer taşıyan, ancak üzerlerinden hiçbir yetkili geçip görmemiş gibi kaderine terkedilen köprülerimiz hüzün veriyor… 
Haberin Yayın Tarihi: 13-09-2022 07:51
16 Punto 18 Punto 20 Punto 24 Punto
İnciye çöp muamelesi!

Gönül UYANIKTIR
Nehirleri ve köprüleri şarkılara türkülere ilham olan Edirne'de, her biri anıtsal değer taşıyan, ancak üzerlerinden hiçbir yetkili geçip görmemiş gibi kaderine terkedilen köprülerimiz hüzün veriyor. Mimar Sinan'ın eseri Yalnızgöz, Mimar Hayrettin'in eseri İkinci Bayezid ve 1451 yılında 2'nci Murat döneminde yaptırılan Saraçhane (Şehabettin Paşa) Köprüsü'nün içler acısı hali; Mimar Sinan ve Mimar Hayrettin ile banilerinin (yaptıranların) kemiklerini sızlatıyor. 
Edirne'nin inci gerdanlıkları sayılan köprüler, son yıllarda DSİ'nin bu bölgelere uğramaz olması üzerine nehir yataklarında boy atan ağaç ve bitkiler arasında adeta kayboldu. Köprülerin zeminleri ve kanatlarındaki bozulmalar ve çevresindeki yolların bakımsızlığı da eklenince Yeniimaret istikameti ve bu yol üzerindeki köylere ulaşım adeta çileye dönüştü. Geliş ve dönüş olarak tek yön kullanıma açılan köprülerden hatalı geçiş yapan ise tam anlamıyla yanıyor. Zira gelen trafik cezalarını görünce, dünyanın en pahalı köprülerinden geçtiklerini anlıyorlar.
Şehir merkezinden Yeniimaret'e gidişler Saraçhane köprüsünden, mahalleden veya civar köylerden şehre ulaşım ise İkinci Beyazıt ve Yalnızgöz köprüleri ile eski patika yol olarak açılıp daha sonra belediyenin asfaltladığı set altından yapılıyor. Zaman zaman tek yön kuralını çiğneyip evlerine en yakın köprüden geçenleri ise yüklü miktarda trafik cezaları bekliyor. Her durumda kurala uyanın da uymayanın da bu harap köprülerden geçmesi için önce kesesine güvenmesi gerekiyor. Ceza yemeyenler de sanayi sitesindeki tamircilere adeta abone olmuş durumda.  Ayda bir iki kez sanayi sitesini ziyaret ediyorlar.
DÜNYANIN EN PAHALI KÖPRÜ GEÇİŞLERİ
Şehrin Yeniimaret, Kapalı ve Açık Cezaevi, düğün salonları ve köylerin bulunduğu bu istikamete gitmek isteyenler eğer bazı kuralları bilmiyor ve trafik ekipleri ya da kameraya yakalanıyorsa, 100-150 metrelik mesafede dünyanın en harap ama en pahalı köprü geçişlerini yapmış oluyor. Vatandaş, benzin ve mazot pahalılığı bir yana, tarlaya dönen köprü zeminlerinden ve yolu uzatmak zorunda kalmaktan şikayetçi. Özellikle köy yollarını kullananlar arasında yüklü miktarlarda ceza yemekten yakınanlar, hem yetkili kurumlara, hem şehrin bu kesimlerini dışlayan yöneticilere sitemde bulunup şöyle diyor: 
BU KÖPRÜLER VE NEHİRLER BAŞKA ÜLKEYE Mİ AİT?
“Bu köprülerden geçenlere değil ceza yazmak, üstüne para vermeleri lazım. Her gün onlarca tur otobüsü ve ziyaretçi İkinci Beyazıt Külliyesi'ne geliyor. Köprülerin bu durumda olması utanç verici. Bu köprülerin, nehirlerin sahibi kim. 'Üç Nehir Bir Şehir' diye proje yapıyorlar. Bu projelerin amacı ne? Buradaki nehirler başka bir şehre, başka bir ülkeye mi ait? Devlet Su İşleri bu nehirleri hangi nedenle yok sayıyor? 
ALTI ASIRLIK EDİRNE'NİN İNCİSİ KÖPRÜLERİN HALİ İÇLER ACISI
Edirne'ye sayısız anıtsal eser bırakan, her biri hala dünyanın dahi mimarları sayılan ustaların elinden çıkan bu tarihi köprülerin gerçek değerlerini ve onların üzerinden geçerken ne büyük zenginlikler olduklarını, unutmuş ya da bunlardan habersiz olanlara bir kez daha hatırlatmak gerekiyor.  Çöplerin, inşaat atıklarının döküldüğü, yataklarında biten otlar ve ağaçlar nedeniyle geçilmez hal alan, tıkanmış menfezlerin her su baskını sonrası taşıp çevreye zarar verdiği bu nehir yatakları ve bu köprüler kimin, sahipleri, sorumluluğu olanlar kim…!?  Osmanlı toprağı olduğu dönemde eski Yugoslavya'da Bulgaristan'da ecdadımızın bıraktığı köprüleri gidip görenleriniz yok mu…!? Ben bir kez daha duyarlı kamu oyunu ve yetkilileri bilgilendirmek istedim:  
 HADIM ŞAHABETTİN PAŞA KÖPRÜSÜ : 
(Saraçhane Köprüsü) Bu köprü, Sarayiçi'nde Meriç Nehri ile birleştikten sonra güneye doğru akan Tunca Nehri üzerinde bulunuyor. İkinci Murat döneminin ünlü devlet adamlarından Hadım Şehabettin Paşa tarafından 1451 yılında yaptırılmış. Sultan II. Mustafa tarafından 1706 yılında onarılan köprüyü, Edirne Valisi Hacı Esved Paşa 1886 yılında taştan örme ayaklar üzerinde 50-60 metre kadar uzatmış. Ancak eski köprü ile yeni yapılan köprü arasında bir uyum sağlanamamış. 120 metre uzunluğunda, 5 metre genişliğinde 11 ayaklı ve 10 kemerli olan Saraçhane Köprüsü üzerinde bir dinlenme balkonu bulunuyor.
İKİNCİ BAYEZİD KÖPRÜSÜ :  
Sultan II'nci Bayezid'in Yeniimaret'teki büyük külliyesinin şehirle bağlantısını sağlamak üzere aynı bütünün bir parçası olarak yapılmış. Bu yüzden Yeni İmaret Köprüsü adıyla da anılıyor. Kitâbesi bulunmayan köprü, yakınındaki külliye ile beraber aynı tarihlerde inşa edilmiş. Caminin kitâbesinde yapım tarihi 889-893 (1484-1488) olarak verildiğine göre köprü de aynı yıllarda tamamlanmış sayılabilir. Cami ve diğer külliye binaları ile köprünün beraberliğini eski fotoğraflarda görmek mümkündür. Edirne'de Bayezid Külliyesi'nin Haziran 1487, 1489-90 ve Ağustos 1493 tarihli olmak üzere üç vakfiyesi vardır. Bunlardan sonuncu olan Türkçe vakfiye 4 Aralık 1507 tarihini taşır. Bu vakfiyede külliyeyi teşkil eden yapılar sayılırken köprünün de bu güzel ve zengin manzumenin bir parçası olduğu belirtilmiştir. Aynı vakfiyede köprü altındaki iki değirmenle bir dolap da külliyenin vakfı arasında sayılmıştır.
Atalay Bayık'ın yazdığına göre, “Son su feyezanlarında buzların gövdeyi tıkamasından bu güzel köprünün iki gözü yıkılmış ve ahşap ilâveli olarak tamir edilmiştir.” Ancak bu kısa not, Bayezid ve Yalnızgöz köprüleri başlığı altında olduğundan yıkılan köprünün hangisi olduğu anlaşılmamaktadır. Bazı tarihçiler (Cevdet Çulpan) köprünün uzunluğunu 78 m., genişliğini 6 m. olarak verir. Halbuki Gülgün Tunç'un yazdığına göre uzunluk 126,55 m. olup içten içe genişliği 5,60 metredir. En büyük kemer açıklığı ise 10 metredir. Muntazam işlenmiş kesme taşlardan yapılmış olan Bayezid Köprüsü'nün 6 büyük ve sivri kemerli gözü vardır; ayrıca yanlarda 2 tahliye gözü bulunmaktadır. Köprü tabliyesinin iki yanında aynı taştan işlenmiş korkuluklar uzanır. Köprü, bu şehirdeki çok sayıda benzerleri arasında sanat değerine sahip ve bütünü ile Türk eseri olan bir yapıdır.
YALNIZGÖZ (Tekgöz) KÖPRÜSÜ: 
Sultan II'nci Bayezid Köprüsü'nün (1488) yapımından sonra Tunca Nehrinin bu bölgede iki kola ayrılıp ortada bir adacık oluşturması, şehir tarafında yeni bir ek köprüye ihtiyaç duyulmasına yol açar. Bunun üzerine, Sultan II'nci Selim, yaklaşık yüz yıl sonra, Tunca'nın oluşturduğu bu yeni yatak üzerine Mimar Sinan'a bir köprü yaptırır. (1567-1570)
Şehir merkezi ile II'nci Bayezid Külliyesi'ni bağlayan köprülerden II'nci Bayezid Köprüsü'ne ek olarak kesme taştan yapılan köprünün kemer açıklığı 6.6 metredir. Tek büyük gözlü oluşu nedeniyle 'Yalnızgöz' veya 'Tekgöz' adlarıyla anılmaktadır. Su taşkınları yüzünden 1611 yılında zemin yükseltilip, suların akış hızını sağlamak için çok kemerli üçüncü bir geçiş eklenmiştir. Eklenen bu üçüncü bölümün doğusunda Hanım Saraylı Bahçesi adı verilen bir gezi yeri bulunmaktadır.  Edirneli Tarihçi Osman Nuri Peremeci, “Yalnızgöz Köprüsü, açıklığı 6, 60 m. olan ve Edirne'yi Sultan II. Bayezid Köprüsü'ne bağlayan Mimar Sinan'ın II'nci Selim adına yaptığı tek gözlü köprüdür ki, II. Bayezid Köprüsü'nün bir uzaması şeklindedir” demektedir.

Gönder Yorum Yap Yazdır Facebook Twitter Linkedin
  ÇOK OKUNANLAR
Kanlar içinde ambulansı terk etti!
Aramızdan ayrılanlar
Mahalleye taş ocağı!
'Kendi doğalgazımızı kullanmaya başlayacağız'
‘Her yönü ile Enez’
Yılın ilk karı kısa sürdü!
Sütte gözler USK’de!
MHP'den esnaf ziyaretlerine devam
İlhan Koman için yarıştılar
Edirnespor cepten yiyor!
  GÜNÜN GAZETE MANŞETLERİ
Akşam Gazetesi Birgün Gazetesi Bugün Gazetesi Cumhuriyet Gazetesi
Dünya Gazetesi Fanatik Gazetesi Fotomac Gazetesi Gunes Gazetesi
Haberturk Gazetesi Hurriyet Gazetesi Milli Gazete Milliyet Gazetesi
Posta Gazetesi Radikal Gazetesi Sabah Gazetesi Sozcu Gazetesi
Star Gazetesi Takvim Gazetesi Taraf Gazetesi Türkiye Gazetesi
Vatan Gazetesi Vakit Gazetesi Yenisafak Gazetesi
Yeni Hudut Gazetecilik ve Matbaacılık San. ve Tic. Ltd. Şti
Babademirtaş Mah. Üç Şerefeli Camii Arkası No:7 EDİRNE
Özel Okullar, Özel Okul Fiyatları

Marküteri Parke