ANASAYFA
26 Haziran 2022 Pazar
Açılış Sayfam Yap!
Sık Kullanılanlara Ekle
Matbaa Hizmetleri
Künye
Reklam
İletişim
Siyaset
Ekonomi
Sağlık
Spor
Kültür-Sanat
Güncel
Röportaj
Resmi İlan
Yazarlar
E-Gazete
Video Galeri
Ahmet Yaraş / KÜLTÜRE DAİR
SELİMİYE MEYDANINDA KENTSEL ARKEOLOJİ UYGULAMASI
Yayın Tarihi: 15 Ocak 2014 Çarşamba, 12:15
16 Punto 18 Punto 20 Punto 24 Punto
 Son yazımda İstanbul’da yaşanan Marmaray ve Topçu Kışlası projelerini kent arkeolojisi boyutundan ele alıp kısaca aktarmıştım. 
Bu süreç içinde İstanbul’u örnek almaya çalışan Edirne’de Kent Arkeolojisi ’ne dair ne oluyor? İstanbul’da olduğu gibi Edirne’den de aynı konuda iki örnekle yetineceğim. İstanbul’daki sorunları ülke gündeminde yakından takip ediyoruz. Ancak Edirne’de kendi kentlerinde olan bitenden habersiz yaşamayı tercih edenler var. Ama tarihe bir not düşmek de bizim gibi işin temel eğitimini almış bilim insanlarına kalıyor.
Çünkü istikbal(!) adına birileri üzülmesin, birileri yıpranmasın diye ülkemiz, insanımız ve de kültür mirasımız acınası durumlara geliyor. Ne yapalım iki atasözü ile özetlemekten başka; ‘Her köyün bir delisi vardır’ ve de ‘Doğru söyleyeni dokuz köyden kovarlar!’ Ama biz bu deliliği madalya olarak boynumuzda gururla yeni köylere taşımaya kararlıyız.
On yıl önce başta Makedonya Kulesi, Ayvaz Ali Sineması olmak üzere, Saraçlar Caddesi üzerindeki Zindan altı Mevkii’nde Edirne’nin Roma İmparatoru Hadrianus dönemine ait (1800 yıllık) surları ortaya çıkartıldı. Tarihi Ayvaz Ali Sineması’nın olduğu yerde Roma Çağı surlarının neredeyse üstüne, tarihi Ali Paşa Çarşısı’nın da sırtına gelecek yere dört katlı bina bütün yasal olmayan izinler(!) alınarak inşa edildi.  Daha sonra eski kültür bakanının serzenişi ile şimdilik durduruldu. UNESCO Kültür Mirası Listesine girdiğimiz ve her yerde tarihi/kültürel turizmden övünerek söz ettiğimiz Edirne’de en az üç yıldır bu tarih katliamını hep beraber seyrediyoruz. İnşaatı yapanlar kendilerine her türlü uykuyu haram edip hazır ve nazır apart ta bekliyorlar. Hatta her türlü –siyasi ve duygusal (!) yatırımlarına da- devam ediyorlar. Edirne’yi çok sevdiğini söyleyen bu cinayete izin verenler ise pişkin pişkin halen ortalarda ‘Edirne’yi Seviyoruz’ hatta  ‘korumacıyız’ diye salınıyorlar. Yani İstanbul’daki ‘İki tane çanak çömlek’ söyleminin bir başka boyutunu Edirne’de rolleri değiştirerek sergiliyorlar. Utanmazlık, rezillik yüzsüzlük diz boyu …
Edirne’nin tek meydanı Selimiye’de ise 2009 yılında düzenlenen yarışmayı kazanan projenin uygulaması ne ilginçtir ki üç yıl sonra yine bir yerel seçim öncesinde başlandı. Aslında UNESCO Kültürel Miras Alan Yönetimi’nin sorumluluğunda olan meydanda projenin uygulanması, Edirne Belediye Başkanlığı’nın himayesinde, Edirne Müze Müdürlüğü'nce arkeolojik kazı kasım ayında başlatıldı. İlginçtir, Belediye Başkanına kazma kürekle basın önünde şov yaptırıldı.  Selimiye’nin önündeki meydan da kurtarma kazısı yapılacak daha önceden bilinen Yemişcikapanı Hanı’nın sınırları ortaya çıkartılacaktı. Beklendiği gibi yapının temelleri ve bir metreyi aşmayan duvarları sondajlarla ortaya çıkartıldı. Bu aşamadan sonra ne olacağına dair karar alınması için Edirne Müze Müdürlüğü’nün ara raporuyla Bölge Koruma Kurulu’na iletildi.  Sonuç;  beklendiği gibi (kurulun başka bir karar alması da zaten mümkün değildi) alanın tümü kazılıp ortaya çıkarılmasından sonra karar verileceği oldu. Yani bunun Türkçesi, daha büyük bir çukur (!) açın ondan sonra karar verelim. Yani sonu tam kestirilemeyen bir mecraya sürüklendi. Futbol diliyle top taca atılmış oldu. 
Bu aşamadan sonra bu alanda kent arkeolojisi için ne olacak? Kazı için bile yeteri kadar ödeneği olmayan, çalışan işçilere bile parasını ödeyemeyen bir belediye bütçesi ile nereye kadar götürülebilecek? Bakanlık  veya Valilik devreye girip soruna el atacak mı? Bu kazı ve yerinde koruma projesi nasıl bir rota izleyecek? Koruma kurullarının aldığı bütün kararlar -başta bu kentte olmak üzere- her yerde zamanında uygulanabilmiş mi? Koruma kurulunun aldığı ve şu an uygulamayı bekleyen kaç yüz tane karar var? Bu sorumluluk kimin? Proje başlamadan önce UNESCO Alan Yöneticisi -nezaketen de olsa- Danışma Kurulunu bilgilendirmesi gerekmez miydi? Olabilecek varsayımlar üzerinden hareket edilemez miydi? Söz konusu yarışmayı kazanan mimari projenin uygulanabilirliği var mı? Müze neden Aralık ayında bu kazıya başladı? Belediyeyi olabilecek sıkıntılar için uyardı mı? Bu işin A, B, C şıkları değerlendirildi mi? Belediye Başkanı bu süreci neden bilmesi gerekiyordu? Bu işin sosyal ve ekonomik boyutu konusunda hiç mi bilgilendirilmedi? Kültür mirasının alet edildiği bir oyun mu oynanıyor? Yoksa Topçu Kışlası'nda olduğu gibi burada da dükkân satışları için birilerine söz mü verildi? Kısaca aslında yanıtını kısmen bilebildiğimiz yüzlerce soru var. 
Derdimiz bağcıları rahatsız etmek, sıcak koltuklarını havalandırmalarını veya bankamatiklerinden uzaklaştırmak değil. Çünkü alan memnun, veren memnun. Arı kovanına çomak sokmak niyetinde hiç değilim. “Memleket böyle ne yapacaksın” felsefesinden yola çıkarak üzümü korumaksa, esas soru şu!.. Ortaya bir şekilde çıkartılan Osmanlı Dönemi’ne ait bu eserler kış koşullarında nasıl korunacak?  Sonrası için nasıl bir bakış / perspektif söz konusu!
Çok değil dört yüz metre batısında, sadece beş yıl önce yaşanan Ayvazoğlu Sineması örneğinde Roma Surları ve Ali Paşa Çarşısı’nda olduğu gibi her zaman şahit olunan bu cenazenin, -insanlığın ortak kültür mirasının- nasıl kaldırılacağına dair olacak. Cenazeyi musalla taşında sahipsiz mi bırakılacak? İmam eşliğinde helallik alınmadan “Gömün” mü denilecek? Yüzde onu kalmış bina temellerine yeni bir fonksiyon verip Selimiye’nin siluetini de tehdit eden yeni modern çirkin binalar yapılması mıdır asıl hedef? 
Önümüz kış, 
Edirne de doğru dürüst bir meydan yok.
Bu süreçte önümüzde yerel seçim olmak üzere birkaç seçim var. 
Ve Edirne’de kültürel miras penceresinden bakıldığında bir krizimiz daha oldu.
Tabi kültür mirasımızın Edirneliler için bir önemi / değeri varsa!..
 
Gönder Yorum Yap Yazdır Facebook Twitter FriendFeed Google
  ÇOK OKUNANLAR
Çatı onarımı yaptırılacak
Kazan onarım işi yaptırılacak
Bina işleri yaptırılacak
  GÜNÜN GAZETE MANŞETLERİ
Akşam Gazetesi Birgün Gazetesi Bugün Gazetesi Cumhuriyet Gazetesi
Dünya Gazetesi Fanatik Gazetesi Fotomac Gazetesi Gunes Gazetesi
Haberturk Gazetesi Hurriyet Gazetesi Milli Gazete Milliyet Gazetesi
Posta Gazetesi Radikal Gazetesi Sabah Gazetesi Sozcu Gazetesi
Star Gazetesi Takvim Gazetesi Taraf Gazetesi Türkiye Gazetesi
Vatan Gazetesi Vakit Gazetesi Yenisafak Gazetesi
Yeni Hudut Gazetecilik ve Matbaacılık San. ve Tic. Ltd. Şti
Babademirtaş Mah. Üç Şerefeli Camii Arkası No:7 EDİRNE
Özel Okullar, Özel Okul Fiyatları

Marküteri Parke