ANASAYFA
19 Aralık 2017 Salı
Açılış Sayfam Yap!
Sık Kullanılanlara Ekle
Matbaa Hizmetleri
Künye
Reklam
İletişim
Siyaset
Ekonomi
Sağlık
Spor
Kültür-Sanat
Güncel
Röportaj
Resmi İlan
Yazarlar
E-Gazete
Video Galeri
Gönül UYANIKTIR / Günce
Bir zeytin yazısı
Yayın Tarihi: 29 Temmuz 2017 Cumartesi, 07:45
16 Punto 18 Punto 20 Punto 24 Punto

Ağaç kesmek, dinimizce de günah… Hele zeytin ağacı… Zeytin, kutsal kitabımızda üzerine and olunan mübarek meyve… Gıda, sağlık, güzellik, temizlik için kullanılan, anne sütünden sonra besin değeri en yüksek ürün… Mitolojik barış simgesi… 
Zeytine GDO işlemiyor… Her tür gıdanın genetiği ile oynanmasına karşın zeytin hala yüzyıllar öncesi gibi doğal… 
Yaklaşık on yıl önce bir tatil dönüşü Ayvalık'ta  yol yapımı bahanesiyle kesilen asırlık zeytin ağaçlarına denk gelmiştik. Görünce isyan ettik, 'nasıl kıyarsınız?' diye… Ama kıymışlardı… Birileri, 'kıyın' demiş, onlar da kıyıp kenara atmıştı. 
Yol boyu öfkeden sadece gözyaşlarımızı akıtabilmiştik, 'ne çare, elden ne gelir?' diye… Ama yeşil düşmanı, rant sevicilerin emirleri uygulanmış, birileri de görevlerini(!) layıkıyla ifa etmişti. Katledilen zeytinlikler birkaç ay gündemde kaldı, tepkiler gösterildi, eleştiriler yapıldı. Ama gidenin yerine yenisi gelmedi… Yüzlerce binlerce zeytin ağacı yok edildi gitti… 
Geçen yıl İspanya'nın Endülüs bölgesindeki zeytinlikleri görünce, o kötü tabloyla ister istemez üst üste koydum. İspanyollar, zeytinyağında dünya liderliğini boşuna elde etmemiş. Yaşlanan zeytinlikleri dönüşümlü olarak gençleştirmişler…
Rehberimiz İspanya'da yaşayan ve genel kültürü hayli yüksek Kapadokyalı bir gençti. Bize tarihin kültürün yanında birçok bilgi verdi, bu bölgede de batıdan doğuya doğru aralıksız 350 km'lik gençleştirilmiş zeytinlik olduğunu anlattı... Git git bitmiyor, gencecik zeytin ağaçları… Öyle düzenli, intizamlı dikilmiş ki, zeytinlikleri izlemek bile başlı başına görsel bir şölen… Ara ara zeytinyağı üretim kooperatifine ait fabrikaların da önünden geçtik. Mütevazi şatafatsız yerler… Zeytin dikmek, yetiştirmek hasat etmek sabır işi belki, ama, öyle bir yatırım ki, birkaç asır arkana bakmayacaksın… 
İspanya işi çözmüş, tanrının bu bölgeye, bu iklime olan en büyük lütfunun kıymetini bilmiş, değerine değer katmış. Bizdeki, 'bu zeytinlikleri nasıl yok edip, ranta çeviririz…!?' anlayışına karşın, bir devrim yapıp rakip ülkelerle, -en yakın rakip Türkiye- aradaki farkı iyiden iyiye katlamış. 
Siz bizdeki anlayışa ister, 'altın yumurtlayan tavuğu kesmek' deyin, isterseniz, pek sevdiğimiz argo lisanla 'ayağımıza sıkmak!'… Bana göre ayağımıza bile değil, bile bile kafamıza sıkıyoruz...!  
İspanya'dan birçok açıdan çok etkilendim. Arap, İslam ve Yahudi izlerinin bunca silinmesi biraz hayal kırıklığı yarattı ama, kendimi hala Kurtuba Cami'nin bahçesinde, La Giralda'nın çevresindeki banklarda, El Hamra'nın büyüleyici, bir o kadar da karmaşık kalabalığının ortasında bulduğum oluyor. Ruhum orada bir yerde kalmış gibi… 
Atla dahi çıkılabilen -eski minare- yeni çan kulesi La Giralda'ya sırf tembelliğimden uzak durmanın pişmanlığı içimde... Bizim minarelerin kare şeklinde, merdivensiz ve birkaç kat geniş halini düşünün… Bu genişlik nedeniyle yumuşak bir eğimle tepeye çıkıyorsunuz… (Berlin'deki Federal Parlamento Binasının cam kubbesine çıkanlar bilir. Benzer bir sistem, ama Berlin'dekinin inişi de farklı)
Birçok nedenden dolayı İspanya'ya, ama özellikle de Endülüs'e daha uzun süreli bakmayı çok isterim.
Gelelim zeytine…! Anavatanı Mezopotamya ve Anadolu olan zeytin ağacını İspanya'ya, Fenikeliler ve Yunanlılar götürmüş. Ancak en büyük katkıyı Araplar yapmış. 300 milyondan fazla zeytin ağacının bulunduğu İspanya, zeytinyağının hem üretimi (%45) hem de tüketiminde (%20) dünya birinciliğini elinde tutuyor. İspanya'ya kültür, tarih ve deniz turizmi yanında zeytin ve zeytinyağının kattığı artı değer sayesinde İspanya'da kişi başına düşen yıllık gelir 30 bin Dolar civarında. 
İşin ilginci, Endülüs'te Araplar ve Yahudilerin getirdiği; medeniyet, ilim ve mimarinin izleri, dini nedenlerle silinirken; İspanyollar, Arapların eseri olan zeytinliklere sonuna kadar sahip çıkmış. Bugünkü zenginliklerini (bizden iyi durumdalar) borçlu oldukları bu ürüne dört elle sarılmışlar.
Zeytinin bunca önemli ve bol olduğu bir ülkede, bizdeki gibi kahvaltılık olarak tüketilmemesi ise bana çok ilginç geldi. Keza bir başka zeytin ülkesi olan, zeytini sadece pizzada yiyebildiğim İtalya'da da kahve ve kruvasanlı kahvaltı çok iticiydi… Endülüs'te beş gün boyu konakladığımız yerlerde zeytini sabah değil de akşam yiyebildik. Bir vejeteryen olarak benim canıma minnetti gerçi. Öğünü, zamanı yok, ben üç öğün tüketebilirim. Benim kutsal gıdam. Seyahat çantamın olmazsa olmazı, vakumlu zeytin paketlerim…!  
 Zeytin ve zeytinyağının önemini bir kez daha yazmak Amerika'yı yeniden keşfetmek gibi bir şey. Bir vejeteryan olarak benim için çok şey ifade ediyor. Zeytin; yemediğim takdirde karnımın hiç doymadığı bir gıda. Gece yarısı bile acıksam, bir yudum ekmek ve bir zeytin bana yetiyor. Keza zeytinyağı, gerçekten de olmazsa olmazım... 
170 milyon civarında zeytin ağacına sahip olan Türkiye, İspanya'dan sonra ikinci sırada. Ancak son 15-20 yılda ağaç sayısındaki önemli artışa karşın zeytin ve zeytinyağı tüketiminde ortalamaların çok altındayız. Dünyada kişi başına zeytinyağı tüketimi 14 litre iken bizde 2 litre, zeytin tüketimi 5 kg iken bizde 3 kg…
İspanya tatilinden dönüşte hediyelik ne mi getirdim…? Dünya jet sosyetesinin (zengin Arapların) gözbebeği Marbella'daki bir lüks marketten litresi 4 Euro'ya aldığım en iyi cins zeytinyağı…! Ambalajı sade, gösterişsiz, ama lezzeti harika… Bizde ise üç yıl önce fiyatı birdenbire ikiye üçe katlanan zeytinyağının yanına yaklaşmak ne mümkün? 
Tüketim sadece alışkanlıklarla değil, çokça ekonomiyle ilgili. Orta karar kalitedeki zeytinyağının fiyatı 20 TL'nin altında değil. Yani 3 litre ayçiçeği yağı fiyatına… Zeytin desen 15 TL'den başlıyor. Her ikisi de asgari ücretlinin sadece elini değil, cebini de yakıyor. 
Zeytin gibi doğal bir şifa kaynağını, bu ülkenin en büyük zenginliklerinden birini, bu ülke insanına çok görmemek gerek. Zeytin her açıdan özel muameleyi hak ediyor. Türk insanı da daha fazla zeytin ve zeytinyağı tüketimini…

Gönder Yorum Yap Yazdır Facebook Twitter FriendFeed Google
Ucuz uçak bileti En ucuz uçak biletleri için arayın,
kıyaslayın ve satın alın
aloucakbileti.net   0850 500 0 737
  ÇOK OKUNANLAR
Tarihi köprüde korkutan kaza
Güler ve Muharrem'in mutluluğu
Vatandaşın 'yağmur' imtihanı
Ertene'den veda
'Sivil mimarlık' çöplüğü!
ARAMIZDAN AYRILANLAR
‘Hiçbir ceza susturamaz’
‘Dini nikah kıyan da yargılanmalı’
Alzheimer'i geciktiren merkez
'Hayvanlar oyuncak değildir'
  GÜNÜN GAZETE MANŞETLERİ
Akşam Gazetesi Birgün Gazetesi Bugün Gazetesi Cumhuriyet Gazetesi
Dünya Gazetesi Fanatik Gazetesi Fotomac Gazetesi Gunes Gazetesi
Haberturk Gazetesi Hurriyet Gazetesi Milli Gazete Milliyet Gazetesi
Posta Gazetesi Radikal Gazetesi Sabah Gazetesi Sozcu Gazetesi
Star Gazetesi Takvim Gazetesi Taraf Gazetesi Türkiye Gazetesi
Vatan Gazetesi Vakit Gazetesi Yenisafak Gazetesi Zaman Gazetesi
Yeni Hudut Gazetecilik ve Matbaacılık San. ve Tic. Ltd. Şti
Babademirtaş Mah. Üç Şerefeli Camii Arkası No:7 EDİRNE