ANASAYFA
19 Mayıs 2022 Perşembe
Açılış Sayfam Yap!
Sık Kullanılanlara Ekle
Matbaa Hizmetleri
Künye
Reklam
İletişim
Siyaset
Ekonomi
Sağlık
Spor
Kültür-Sanat
Güncel
Röportaj
Resmi İlan
Yazarlar
E-Gazete
Video Galeri
İsmail DEMİRAY / SALI YAZILARI - ismaildemiray1964@gmail.com 05352588107
EDİRNE VE ESKİ KIŞLAR*
Yayın Tarihi: 07 Eylül 2021 Salı, 06:06
16 Punto 18 Punto 20 Punto 24 Punto

Bir haftadır kış ortasında devam eden sıcak hava dalgası Balkan köylerinde yaşayan ihtiyarları endişelendiriyor; “Bu kış ortasında böyle sıcak havalar, hayır olsun” sözleriyle endişeli gözlerle pırıl pırıl güneşli şubat havasını gözlüyorlardı.
11 Şubat 1936 sabaha karşı Balkanlar'dan başlayan soğuk hava dalgası sabaha karşı inanılmaz güçlü ve sert bir kar fırtınasına neden oluyordu. 
Önce Balkan köyleri olmak üzere bütün Edirne ve civarını etkilenir. Sonunda köylerde ve kasabalarda yaşayan 56 insan ve 13 bin büyük ve küçükbaş hayvan ölür. Balkan köylerinden başlayarak Trakya ortalarına kadar bütün köyler kasabalar kar altında kalır. Kar, fırtına ve soğuk hazırlıksız yakalamıştır Trakya'yı. Ölümlerin yanında birçok yerde ayaklarda donmalar nedeniyle insanların ayaklarının kesilmesi gerekir. 


Başta Selimiye Camii olmak üzere biri çok camiinin minarelerinin şerefeleri sökülür, hasar görür. Nehirler taşar, boğularak ölen hayvanlar olur. Trakya tarihinin bilinen en sert kışlarından birini böylelikle yaşamış olur. 
Bu felaketlerin yarası daha sarılmadan 15 gün sonra çıkan bir yasa yüzünden Trakya Pomak köylerini bir başka sürpriz beklemektedir. “Vatandaş Türkçe konuş” yasası yürürlüğe girmiş ve köyleri dolaşan jandarma köylerde **Koca Pomakları uyarır. “Bundan sonra Pomakça konuşan yakalandığında 5 liradan 20 liraya kadar para cezası ile cezalandırılacaktır”. 
Gariban Pomak köylülerinde nerde para? Onlar kızancıklarını doyurma telaşında. Ondan sonra itinayla toplum içinde Pomakça konuşmaktan kaçınacaklardır Koca Pomaklar. Yasa kalktıktan sonra bile korkusu devam edecek çocuklarına, torunlarına bu dili öğretmekten büyük bir itina ile kaçacaklardır. 
1936 yılında bu yasa çıktığı zaman doğan üç çocuğunu da kaybeden dedem ve ninem kendi aralarında Pomakça konuşmalarına karşın sonradan doğacak 4 çocuğunun hiç birinin yanında Pomakça konuşmayacak, ninemle birlikte olduğunda sürekli Pomakça, çocuklarının yanında sadece Türkçe. Sinirlendiği zamanlar hariç ama dedemin. Kızdığı zaman ağzına ne gelirse küfrü basar ama itinayla Pomakça. O yüzden Pomakça küfür kültürüm bayağı gelişmiştir sayesinde. Nurlar içinde uyusunlar. Emekleriyle yaşadılar, yaşattılar. Banka, senet, borç bilmediler. Sadece köy bakkalından ara sıra veresiye yazdırarak (harman sonrası ödemek şartıyla), komşusundan da ödünç alarak. 


Balkan köylerinde bunlar yaşanırken Edirne'de aynı yılın gelen ilkbaharını karşılamaya hazırlanıyordu Edirne halkı. 8 Nisan'da Halk Eğitim bahçesine çam ağaçları dikilmiş, arka tarafta (Sonradan Ticaret Lisesi olacak yerin ön tarafı) park yapılmasına karar verilmiştir. Yine aynı yıl içinde iki köprü ve Karaağaç yolu boyunca ağaçlar dikilmesine karar verildiğini yazmakta BUÇ gazetesi. 
Aynı yılın yazın ilk günleri olan 6 Haziran'da Öğretmen Lisesi'nin başaralı Felsefe öğretmeni Ziya Somar ve 9 öğrencisi bütün Trakya'yı kapsayacak 7 günlük yolculuğa çıkacaklardır bisikletleriyle birlikte. O dönemin zorlu yol şartları ve iptidai bisikletleriyle yola çıkan hoca ve 9 öğrencisi 7 gün içinde altı yüz kilometre yol alacaklar ve güzel anılarıyla döneceklerdir Edirne'ye okullarına, ailelerinin yanlarına. 
*Bu yazıda geçen tarihi bilgiler 1935/36 yıllarında Edirne'de yayınlanan BUÇ gazetesinden alınmıştır.
**Koca Pomak terimi Pomak köylerinde yaşlı ihtiyar Pomaklar için söylenen yaygın bir kelimedir. 

Gönder Yorum Yap Yazdır Facebook Twitter FriendFeed Google
  ÇOK OKUNANLAR
Varel ailesinin acı kaybı
6 asırlık hamam satışta!
‘Ustaya yakışır çalışma’
Kırkpınar Spor Lisesi'nde erken bayram
Ulu çınar 165 yaşında!
Ağırlığınca yağ teslim edildi
EDİRNE ve BİSİKLET -9-
CHP'den mitinge davet
EKK'den Mahalle Meclisleri
'Keşan ağlanacak durumda'
  GÜNÜN GAZETE MANŞETLERİ
Akşam Gazetesi Birgün Gazetesi Bugün Gazetesi Cumhuriyet Gazetesi
Dünya Gazetesi Fanatik Gazetesi Fotomac Gazetesi Gunes Gazetesi
Haberturk Gazetesi Hurriyet Gazetesi Milli Gazete Milliyet Gazetesi
Posta Gazetesi Radikal Gazetesi Sabah Gazetesi Sozcu Gazetesi
Star Gazetesi Takvim Gazetesi Taraf Gazetesi Türkiye Gazetesi
Vatan Gazetesi Vakit Gazetesi Yenisafak Gazetesi
Yeni Hudut Gazetecilik ve Matbaacılık San. ve Tic. Ltd. Şti
Babademirtaş Mah. Üç Şerefeli Camii Arkası No:7 EDİRNE
Özel Okullar, Özel Okul Fiyatları

Marküteri Parke