ANASAYFA
17 Mayıs 2022 Salı
Açılış Sayfam Yap!
Sık Kullanılanlara Ekle
Matbaa Hizmetleri
Künye
Reklam
İletişim
Siyaset
Ekonomi
Sağlık
Spor
Kültür-Sanat
Güncel
Röportaj
Resmi İlan
Yazarlar
E-Gazete
Video Galeri
Erdal AKAS / KONUKLARINIZIN SESİ
KONUKLARINIZIN SESİ 299
Yayın Tarihi: 11 Mayıs 2022 Çarşamba, 05:52
16 Punto 18 Punto 20 Punto 24 Punto

            Son yazımızda iki soru sormuştuk:

            Soru 1. İsmet İnönü, Köy Enstitülerini önce savunmuş (1940~1946) sonra unutmuş. Neden?

            Soru 2. Köy Enstitüleri, komünistlikle suçlanmış. Gerçek payı?

            Bu sorulara İsmet İnönü’nün ve Hürrem Arman’ın yanıtlarını vermiş ve sonrasını okurlarımıza bırakmıştık. Yanıt alamadık, bu görevi biz yapalım.

           (1) İnönü’nün, sanırım en büyük sorunu ikinci adam kalmak. Köy Enstitüleri politik bir güce dönüşse ve Halk Cumhuriyeti kurulabilseydi, Atatürk öncü, İnönü Halk Cumhuriyeti’nin önderi (birinci adam) olurdu. 1946 da hem uluslararası hem ulusal politik yapı bunu olanaksız kılınca Köy Enstitülerinden vazgeçmiş.

          Tonguç ise halk savaşçısı. Halk Cumhuriyeti kurulsun da isterlerse onu assınlar; mutlu ölürdü. Tonguç’un politik hiçbir yazısı, konuşması yok. İdeolojisini, Köy Enstitüsü öğrencileriyle konuşmalarından anlıyoruz.

          “-Bozkır’da toprak kıt. En tehlikeli konu, köylünün toprağı elinden almaktır. Okullar için arsa bulmak çok zor olacak. Bizi vururlar!

           Tonguç Baba bize şu güvenceyi verdi:

           -Bu bir savaştır. İkinizi vururlarsa dört; onları da vururlarsa sekiz kişi yollayacağız. Ta ki bu savaşı kazanıncaya kadar...” (İlk Köy Enstitülü-Ali Yılmaz)

           Cumhuriyet yönetiminde hakiki müstahsil halkı temsil edecek bir kadro yetiştirmeye çalışmış. Başarılı olamamış. Bunun üzerine Canlandırılacak Köy, İlköğretim Kavramı, Köyde Eğitim ile edindiği deyim ve bilgilerini geleceğe aktarmış.

            Tonguç hep eylem adamı olmuş.

            (2) İkinci soruyu yanıtlamak için önce ikiye ayıralım: 

            Tonguç komünist miydi?

            (Her politik kavram gibi) ‘Komünist’ de farklı tanımlanabilir. Bizim tanımımız, “Komünist, gücü yettiğince toplum için çalışan ve bireysel isteklerini temel gereksinimlerimizin pek üstüne çıkarmayan.” Bu tanıma göre Tonguç komünist. (Atatürk de.)

            Canlandırılacak Köy’de, “Bizce iyi adam demek, iş gören, iş başarabilen adam demektir. İş yapmadan sadece söyleyen veya yazan insana biz iyi adam demeyiz. İş görmeyen bir insanın dürüst, akıllı olacağına da inanmayız. Böyle insanların bir milleti iyi yola götürdükleri görülmemiştir.” demiş.

             Tonguç yaşamı boyu kirada oturdu, arabası olmadı. Tüm mal varlığı, omcalarını kendinin yetiştirdiği küçük bir bağ ve buradaki küçük bir bağ eviydi.

              Parasal hiçbir güvencesi bulunmayan Tonguç için (açığa alındığı) 1950~1952 yılları en sıkıntılı, en dayanılmaz yıllar oldu. Tümden umarsız kalınca öğrenciye, eşe dosta toprağı işlemeyi, bağrına bir şeyler sokmayı öğütleyen, bu düşüncesini fırsat buldukça uygulamaya koyan insan, 25 yıl emek verdiği bağını, bağ evini satmak zorunda kaldı...

           Enstitü kökenli öğrencilerden bir grup Tonguç’u ziyarete gittiklerinde onu yukarıda sözü edilen ‘bağ’da yamalı pantolonla çalışırken görürler. Tonguç’un bu durumuna önce üzülecek gibi olurlar, sonunda bunda üzülecek bir şey olmadığı kanısına varırlar. Ama ona yamalı sözcüğünü yakıştırmadan da edemezler... (Tonguç Baba-Mehmet Cimi)

             Köy Enstitülerinde Komünizm propagandası yapıldı mı?

             Resmi suçlamalarda ‘Tonguç’un bir öğretmene Fontamara kitabını hediye etmesi’ gibi şeyler var. Yüksek Köy Enstitüsünün bazı öğrencilerince ‘Komünist Manifesto’nun çoğaltılıp dağıtıldığını biliyoruz. Ama aynı zamanda Hürrem Arman bazı öğrencilerin Nihal Atsız’ı dinlemeye gittiğini bildirdiğinde Tonguç’un “Öğrencilerimiz yollarını kendileri seçecekler; bu yol yanlış dahi olsa! Ama uygunsa onlara görünmeden sen de git. Tutuklamalar olabilir; bu durumda ‘ödev vermiştik’ diye onları kurtarırsın.” dediğini de.

            Tonguç’un düşüncesi: “Biz öğrencilerimize her bilgi kapısını açalım. Doğru yolu onlar kendileri bulsunlar...”

                                                                                                                                       Sağlıcakla,   

            

 

Gönder Yorum Yap Yazdır Facebook Twitter FriendFeed Google
  ÇOK OKUNANLAR
Aramızdan ayrılanlar
Elveda Rumeli!
Belediye çalışanı Burak Göktaş vefat etti
Pilav bahane, buluşmak şahane!
‘Ediwood içimde ukde!’
'Fahri Hemşehri'ye veda yemeği
Oltalar ödül için yarıştı!
Edirne Lisesi 165 yaşında
EDOSK'tan tarihi gezi
EDİRNE ve BİSİKLET -8-
  GÜNÜN GAZETE MANŞETLERİ
Akşam Gazetesi Birgün Gazetesi Bugün Gazetesi Cumhuriyet Gazetesi
Dünya Gazetesi Fanatik Gazetesi Fotomac Gazetesi Gunes Gazetesi
Haberturk Gazetesi Hurriyet Gazetesi Milli Gazete Milliyet Gazetesi
Posta Gazetesi Radikal Gazetesi Sabah Gazetesi Sozcu Gazetesi
Star Gazetesi Takvim Gazetesi Taraf Gazetesi Türkiye Gazetesi
Vatan Gazetesi Vakit Gazetesi Yenisafak Gazetesi
Yeni Hudut Gazetecilik ve Matbaacılık San. ve Tic. Ltd. Şti
Babademirtaş Mah. Üç Şerefeli Camii Arkası No:7 EDİRNE
Özel Okullar, Özel Okul Fiyatları

Marküteri Parke